Isı yalıtımının bir iç, bir dış yüzü vardır. Buhar dengeleyici ve rüzgâr bariyerinin yalıtımı nemden ve rüzgârdan nasıl koruduğunu anlattık.
Çatı ısı yalıtımı denince akla genellikle yalnızca taş yünü ya da XPS levhalar gelir. Oysa yalıtımın uzun yıllar işini yapabilmesi, iki ince örtüye bağlıdır: iç tarafta buhar dengeleyici, dış tarafta rüzgâr bariyeri. Bu örtüler gözden uzak kaldığı için tekliflerde en kolay atlanan kalemlerdir.
Sorun: evin içindeki nem
Bir evde nem her gün üretilir: yemek pişirirken, duş alırken, çamaşır kururken, hatta nefes alırken. Bu nem havada su buharı olarak bulunur ve ılık hava yükselirken çatıya doğru ilerler. Buhar, yalıtımın içinden geçip soğuk bir yüzeye ulaştığında yoğuşur ve suya dönüşür.
Bolu kışında dış yüzey çok soğuk olduğu için bu yoğuşma kolayca yaşanır. Sonuç:
- Lifli yalıtım ıslanır ve ısıyı tutma yeteneğini büyük ölçüde kaybeder,
- Mertek ve tahtalarda nem, koyu lekeler ve küf oluşur,
- Damlayan su, akıntı sanılarak yanlış yerde aranır.
Çatı arasında nem ve küf belirtilerini çatı arasında nem ve küf yazımızda ayrıca ele aldık.
Buhar dengeleyici: iç taraftaki kalkan
Buhar dengeleyici, yalıtımın sıcak tarafına, yani ev içine bakan yüzüne uygulanan bir örtüdür. Görevi, ev içinden gelen su buharının yalıtıma girmesini sınırlamaktır.
Buhar kesici ile farkı nedir?
İki terim sık sık birbirinin yerine kullanılır, ama aralarında bir fark vardır:
- Buhar kesici, buharın geçişini neredeyse tamamen durdurmayı hedefler.
- Buhar dengeleyici ise geçişi büyük ölçüde azaltır ama tamamen kesmez. Bazı ürünler mevsime göre davranış değiştirerek, içeri giren az miktardaki nemin kurumasına izin verecek şekilde tasarlanır.
Hangisinin kullanılacağı, çatının katman düzenine ve üreticinin önerilerine göre belirlenir. Önemli olan, katmanların bir bütün olarak nemin içeri girmesini zorlaştırıp dışarı çıkmasını kolaylaştırmasıdır.
Doğru uygulama
- Örtü yalıtımın iç yüzüne, boşluk bırakmadan gerilir.
- Ek yerleri uygun bantlarla kapatılır.
- Kablo, boru ve çatı penceresi geçişleri ayrıca yalıtılır.
- Uygulama sırasında yırtılan noktalar onarılır.
Küçük bir yırtık ya da bantlanmamış bir ek yeri bile, sıcak ve nemli havanın yalıtıma girmesi için yeterli bir yol açar.
Rüzgâr bariyeri: dış taraftaki kalkan
Rüzgâr bariyeri, yalıtımın soğuk tarafına, yani dışa bakan yüzüne uygulanır. İki işi vardır:
- Rüzgârın yalıtımın içinden geçmesini önler. Rüzgâr, özellikle lifli yalıtımın içine girip içindeki ılık havayı süpürürse yalıtımın etkisi düşer. Bolu'nun sert rüzgârlı günlerinde bu fark hissedilir.
- Dışarıdan gelen suyu ve karı tutar, içerideki nemi bırakır. Su geçirmez ama buhar geçirgendir; yalıtıma ulaşan az miktardaki nemin dışarı çıkmasına izin verir.
Eğimli çatılarda bu görevi çoğu zaman kiremit altındaki nefes alan örtü üstlenir. Bu katmanın nasıl serildiğini örtü altı membranı nedir yazımızda anlattık.
Altın kural: içte sıkı, dışta nefes alan
Basit bir kural akılda kalıcıdır: iç taraf, buhara dış taraftan daha kapalı olmalıdır. Tersi olursa, yani dışa buhar geçirmeyen bir örtü konur ve içeride buhar dengeleyici unutulursa, nem yalıtımın içine girer ve çıkamaz. Bu durumda yalıtım zamanla ıslak bir sünger gibi davranır.
Ayrıca dış örtü ile kaplama arasında havalandırma boşluğu bırakılması, dışarı çıkan nemin çatıdan uzaklaşmasını sağlar.
Eski çatılarda sık görülenler
- Hiç buhar dengeleyici kullanılmamış, yalıtımın doğrudan alçı tavanın üzerine serildiği çatılar,
- Kiremit altına buhar geçirmeyen bir naylon serilmiş, altta nemin hapsolduğu çatılar,
- Doğru malzeme kullanılmış ama ek yerleri bantlanmamış uygulamalar.
Bu sorunların çoğu dışarıdan görülmez; çatı arasından ya da tavan açılarak tespit edilir.
Biz nasıl yardımcı oluruz?
Ortaklar Çatı olarak ısı yalıtımını buhar dengeleyici ve rüzgâr bariyeriyle birlikte bir sistem olarak ele alıyoruz. Mevcut çatınızda nem sorunu varsa önce nedenini tespit ediyor, katmanların hangisinin eksik ya da hatalı olduğunu gösteriyoruz. Isı yalıtımı hizmetimiz hakkında bilgi alabilirsiniz.
